Kōrero: Ngāti Raukawa

Whārangi 4. Ngāti Raukawa i ēnei rā

Ngā whakaahua me ngā rauemi katoa o tēnei kōrero

I ēnei rā, he maha ngā marae, ngā whare, ngā rōpū ā-iwi o Ngāti Raukawa kei te tū. Ko ētahi o ngā rōpū nei ko te Poari o Raukawa kei Tokoroa, ko te Rūnanga o Raukawa kei Ōtaki, ko te Wānanga o Raukawa kei Ōtaki, ko te whare karakia o Rangiātea kei Ōtaki, ko te Karapu Rērehi Hōiho o Ōtaki me te marae o Raukawa kei Ōtaki anō hoki.

He whīwhiwhi, he rerekē te hītori o Ngāti Raukawa i te rau tau 1900, nā runga tonu i ngā āhuatanga nui i pā, pēnei i te Pakanga Tuatahi o te Ao me te paheketanga nui o te tekau tau atu i te 1930 ā, whai muri iho i te Pakanga Tuarua o te Ao he tini te tangata i hūnuku i ngā kāinga tupu o te iwi ki ngā tāone noho ai. Koinei anō te wā i puta ai te rongo mō Īnia Te Wīata, he reo panguru rōreka i mōhiotia whānuitia e te ao, rāua ko Kīngi Tāhiwi, i mōhiotia whānuitia mō āna mahi tito waiata. Nō te tau 1975 tīmataria ai e Ngāti Raukawa tētahi mahere whanake iwi, e 25 tau te roa o tana haere. Ko te ingoa o tēnei mahere whanake ko ‘Whakatupuranga rua mano – Generation 2000’; nā tēnei kaupapa i ora ai anō te maha o ngā marae tae rawa ki te reo Māori. I whakatūria Te Wānanga o Raukawa kei Ōtaki hei ako i ngā mātauranga tiketike.

I ēnei rā, e aru ana ngā uri o Ngāti Raukawa i te maha rawa atu o ngā kaupapa pēnei i ngā toi, te pūtaiao, ngā mahi umanga me ērā take e hāngai pū ana ki te whakaara ake anō o te mātauranga Māori.

Me pēnei te tohu i te whārangi:

Te Ahukaramū Charles Royal, 'Ngāti Raukawa - Ngāti Raukawa i ēnei rā', Te Ara - the Encyclopedia of New Zealand, http://www.TeAra.govt.nz/mi/ngati-raukawa/page-4 (accessed 22 September 2020)

He kōrero nā Te Ahukaramū Charles Royal, i tāngia i te 8 Feb 2005, updated 3 Mar 2017